→ بازگشت به بانک آرا
هیأت تخصصی

رای شماره ۵۱‍۰ مورخ ۱۴‍۰۱/‍۰۸/‍۰۷ هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری(موضوع شکایت و خواسته : ابطال بند ۳ مصوبه ۱۹ عوارض پذیره ماده ۹۷-بند۵ صفحه۲۱ بابت تمدید زیرزمین و طبقه اول و بند ۲ عوارض پیش آمدگی و بند ۲۴ عوارض مازاد تراکم و بند ۳‍۰ ردیف ۲ صفحه ۳۶ بابت ارزش افزوده کاربری سال ۹۷)

متن منتخب آرشیو؛ کامل‌بودن متن و آخرین وضعیت رأی تأیید نشده است. عبارات طرفین دعوا لزوماً نظر مرجع رسیدگی نیستند.
مشاهده در سامانه منبع ↗
شماره پــرونـــده : هـ ع/۰۰۰۳۹۵۳  شماره دادنامه: ۱۴۰۱۰۹۹۷۰۹۰۶۰۰۰۵۱۰       تاریخ:  ۱۴۰۱/۰۸/۰۷

* شاکی : اقای سید علی حسین کردنیلی

*طرف شکایت : شورای اسلامی شهر نکا

*موضوع شکایت و خواسته : ابطال بند ۳ مصوبه ۱۹ عوارض پذیره ماده ۹۷-بند۵ صفحه۲۱ بابت تمدید زیرزمین و طبقه اول و بند ۲ عوارض پیش آمدگی و بند ۲۴ عوارض مازاد تراکم و بند ۳۰ ردیف ۲ صفحه ۳۶ بابت ارزش افزوده کاربری سال ۹۷

* شاکی دادخواستی به طرفیت شورای اسلامی شهر نکا به خواسته ابطال بند ۳ مصوبه ۱۹ عوارض پذیره ماده ۹۷-بند۵ صفحه۲۱ بابت تمدید زیرزمین و طبقه اول و بند ۲ عوارض پیش آمدگی و بند ۲۴ عوارض مازاد تراکم و بند ۳۰ ردیف ۲ صفحه ۳۶ بابت ارزش افزوده کاربری سال ۹۷ به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیات عمومی ارجاع شده است متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر می باشد :

۳- عوارض پذیره یک مترمربع از یک واحد تجاری، اداری، صنعتی

ردیف



شرح



محاسبه عوارض تجاری




۱



زیرزمین (استفاده به عنوان تجاری)



P ۱۰




۲



همکف



P ۲/۱۳




۳



اول



P ۱۱




۴



دوم



P ۷/۷




۵



سوم و بالاتر



P ۶/۶




۶



انبار در زیرزمین، همکف و طبقات



P ۶/۶




۷



نیم طبقه



P ۶/۶

تبصره۱: بناهای تجاری که قبل از تاریخ ۱۳۶۹/۱/۱ احداث و به بهره برداری رسیده باشند؛ پس از صدور رای کمیسیون ماده صد مشمول پرداخت عوارض پذیره به ماخذ ۳/۳ برابر ارزش معاملاتی روز اداره ی امور مالیاتی در هر مترمربع بنای احداثی می گردند.

تبصره۲: ضمناً حق تفکیک و ارزش افزوده کاربری پس از محاسبه برابر فرمول تجاری با ضریب محاسبه و اخذ می گردد.

تبصره ۳:بناهای تجاری قبل از تاریخ ۱۳۶۹/۱/۱ فقط مشمول پرداخت عوارض تبصره ۱ و ۲ می گردند.

ردیف



شرح



محاسبه عوارض اداری سال ۹۷




۱



زیرزمین 



P ۶/۶




۲



همکف



P ۷/۷




۳



اول



P  ۷/۷




۴



دوم



P ۶/۶




۵



سوم و بالاتر



P ۵/۵




۶



انبار 



P ۵/۵




۷



نیم طبقه



P ۴/۴




۸



مدارس



P ۱




ردیف



شرح



محاسبه عوارض صنعتی




۱



زیرزمین 



P ۵/۵




۲



همکف



P ۱۱




۳



اول



P  ۶/۶




۴



دوم



P ۵/۵




۵



سوم و بالاتر



P ۵/۵




۶



انبار 



P ۵/۵




۷



نیم طبقه



P ۵/۵




۸



ایرانگردی و جهانگردی



P ۱

برای محاسبه عوارض پذیره ی تک واحدی تجاری همکف، از فرمول کلی زیر استفاده می کنیم:

B= متراژ مغازه × p ۲/۱۳

چنانچه تعداد مغازه ها از یک باب بیشتر باشد برای محاسبه عوارض پذیره ی همکف، از فرمول کلی زیر استفاده  می کنیم:

B= متراژ مغازه × p (n+۱۰ ) ۳۲/۱

B= رقم کل عوارض پذیره تجاری همکف

P= قیمت منطقه ای

n = تعداد مغازه ها

چنانچه تعدادی از مغازه ها در زمان محاسبه عوارض و یا بعد از صدور پروانه اضافه دهنه یا اضافه ارتفاع مازاد بر ضوابط داشته باشند. برای محاسبه عوارض مربوطه، از فرمول کلی زیر استفاده می شود:




B= مبلغ کل عوارض پذیره

P= قیمت منطقه ای

S= مساحت

L= طول دهنه ی مجاز به متر

L= طول به متر

h= ارتفاع مجاز به متر

h= تعداد مغازه ها

۵- عوارض تمدید پروانه ساختمان اعم از تجاری-مسکونی-اداری-خدماتی-صنعتی و سایر 

۱- کسانی که قبل از اتمام مهلت قانونی ۵ ساله مندرج در پروانه ساختمانی اقدام به تمدید نمایند؛

مشمول پرداخت عوارض عدم تمدید نخواهند شد.

۲- کسانی که بعد از اتمام مهلت قانونی ۳ یا ۵ ساله مندرج در پروانه ساختمانی، اقدام به تمدید نمایند؛

در صورت شروع عملیات ساختمانی، تفاضل عوارض پذیره متعلقه بر اساس محاسبه روز با عوارض آخرین مهلت مندرج در پروانه وصول می گردد. مشروط بر اینکه تفاضل هر متر مربع دو عوارض پذیره از ۲۵% عوارض پذیره هر متر مربع روز بیشتر نباشد.

۳- کسانی که در مهلت قانونی مندرج در پروانه ساختمانی، اقدام به ساخت بنا نمایند و افزایش بنای مجاز یا غیرمجاز داشته باشند، پس از محاسبه عوارض افزایش بنا مشمول پرداخت عوارض ما به التفاوت برای بنای قبلی برابر بند ۲ می شوند.

(فضای تامین پارکینگ-مساحت قدیم) × (عوارض هر متر مربع روز با مساحت قدیم-عوارض هر متر مربع روز با مساحت جدید)

تبصره۱: از ابتدای سال ۱۳۹۷ کسانی که در مهلت مقرر در شناسنامه ساختمان، اقدام به احداث بنا ننمایند؛ مشمول پرداخت ما به التفاوت عوارض پس از انقضای مهلت یکساله خواهند شد.

تبصره۲: کسانی که پس از گذشت مهلت ۵ ساله ی مندرج در پروانه ساختمانی اقدام به شروع عملیات ننمایند؛ جهت اعتبار دادن به پروانه کل عوارض پذیره به قیمت روز محاسبه و اخذ می گردد بدیهی است چنانچه برای سال های بعد نیز اقدام به ساخت نگردد ما به التفاوت عوارض پذیره نسبت به سال قبل اخذ می گردد.

تبصره ۳: پروانه هایی که براساس توافق صادر می گردند در زمان تمدید از پرداخت عوارض عدم تمدید و ما به التفاوت معاف می باشند اما چنانچه ملک به نام شخص دیگر داده شود از زمان انتقال مشمول پرداخت عدم تمدید و ما به التفاوت می گردند.

تبصره۴: ساختمان های مسکونی احداثی قبل از تاریخ ۱۳۶۶/۱/۱ بدون ارجاع به کمیسیون ماده صد با دریافت عوارض پذیره روز و بهای سبد زباله و عوارض کسری پارکینگ برای هر واحد ۰۰۰/۴۰ ریال گواهی صادر می گردد.

تبصره۵: بناهای مسکونی احداثی بعد از تاریخ ۱۳۹۶/۱/۱ بدون پروانه ساختمانی که در کمیسیون ماده صد جریمه شده اند مشمول پرداخت عوارض پذیره روز نیز می گردند.

تبصره۶: پرونده هایی که دارای برگه گواهی ساختمان حسب رای کمیسیون ماده صد می باشند در زمان افزایش بنا از پرداخت عوارض عدم تمدید و ما به التفاوت معاف می باشند اما چنانچه بعد از گواهی ساختمان افزایش بنا داده باشند در مرحله بعد مشمول پرداخت عوارض ما به التفاوت یا عدم تمدید می گردند.

تبصره۷: مالکانی که بعد از گذشت ۵ سال از صدور پروانه ساختمان اقدام به اخذ پایان کار ننمایند ما به التفاوت عوارض نسبت به سال قبل محاسبه و اخذ می گردد.

تبصره۸: پروانه های صادره قبل از سال ۱۳۸۳ در زمان افزایش بنا مشمول پرداخت عدم تمدید و ما به التفاوت براساس ارزش معاملاتی و تعرفه محاسباتی سال ۱۳۸۶ می گردد.

تبصره۹: در زمان افزایش بنای مسکونی، چنانچه ضوابط شهرسازی رعایت شود و از قبل در کمیسیون ماده صد مطرح نشده باشد، در صورتی که افزایش بنا کمتر از ۲۰ مترمربع باشد، با دستور مدیریت، بدون ارجاع پرونده به کمیسیون ماده صد و دریافت ۵۰ درصد ارزش ساختمانی سال وقوع تخلف برابر تبصره ی ۱۱ ماده صد و دریافت عوارض قانونی بابت افزایش بنا حسب گزارش کارشناس برای هر مترمربع اقدام گردد.

۲۰- عوارض پیش آمدگی:

پیش آمدگی مشرف بر معابر عمومی در مورد (بالکن-تراس) واحدهای تجاری، اداری، صنعتی و مسکونی که مطابق ضوابط و مقررات طرحهای مصوب شهری ایجاد و احداث شود از هر مترمربع پیش آمدگی عوارض زیر وصول خواهد شد.

۱- در صورتی که پیش آمدگی در معبر به صورت روبسته و زیربنای مفید مورد استفاده واحدهای مسکونی،تجاری،اداری و صنعتی قرار گیرد علاوه بر اینکه جزء زیر بنای مفید محسوب و عوارض مربوطه وصول خواهد شد از هر مترمربع پیش آمدگی برای واحدهای تجاری ۴۰ برابر ارزش معاملاتی و برای واحدهای اداری، صنعتی و مسکونی ۳۰ برابر ارزش منطقه ای موضوع ماده ۶۴ قانون مالیات های مستقیم مصوب سال ۱۳۶۶ و اصلاحیه بعدی آن، از متقاضیان وصول خواهد شد.

۲- اگر پیش آمدگی به صورت روبسته، دارای دیوارهای جانبی باشد ولی به صورت زیربنای مفید مورد استفاده قرار نگیرد (صرفاً به صورت بالکن) علاوه براینکه جزء زیربنای ناخالص محسوب و عوارض مربوطه وصول خواهد شد از هر مترمربع پیش آمدگی تجاری ۲۰ برابر ارزش منطقه ای و برای واحدهای اداری صنعتی و مسکونی ۱۵ برابر ارزش منطقه ای محاسبه و وصول خواهد شد.

تبصره۱: چنانچه پیش آمدگی سقف آخرین طبقه ی بنا صرفاً به صورت سایه بان مورد استفاده قرار گیرد مشمول مقررات این تعرفه نخواهدد بود.

۲۴- عوارض مازاد بر تراکم

 



 




عوارض مازاد بر تراکم غیر مجاز برای هر مترمربع تجاری



P ۲۲




عوارض مازاد بر تراکم غیرمجاز هرمترمربع مسکونی



P ۹




عوارض مازاد بر تراکم غیرمجاز هر مترمربع اداری صنعتی و سایر کاربریها



P ۱۳

ساختمان هایی که در کمیسیون ماده صد جریمه گردیده و یا بیشتر از ضوابط طرح جامع در احداث بنا دارای افزایش سطح اشغال و مازاد تراکم در طبقات باشند عوارض مازاد دریافت می گردد.

۳۰- تثبیت واحدهای تجاری و ارزش افزوده

۱- جهت ارزش افزوده از غیر مسکونی به مسکونی برای هر مترمربع p ۱۵ دریافت می گردد.

۲- جهت ارزش افزوده با هر نوع کاربری به تجاری برای هر مترمربع p۲۵ دریافت می گردد مشروط براینکه هر مترمربع در محدوده از ۰۰۰/۷۱۵ ریال و در حریم از ۰۰۰/۳۵۰ ریال کمتر نباشد.

تبصره: ارزش افزوده با هر نوع کاربری به تجاری جهت احداث پاساژ یا تیمچه ۲۵% قیمت کارشناسی روز زمین محاسبه و اخذ می گردد.

*دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت :

مصوبه مغایر با ماده ۱۰۰ قانون شهرداری و اصل ۱۰۵ قانون اساسی و ماده ۴ قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت می باشد تقاضای اقدام قانونی دارد.

* خلاصه مدافعات طرف شکایت :

مصوبه در راستای موازین قانونی و دادنامه شماره ۱۲۷۱- ۱۷/۱/۹۹ هیات عمومی دیوان عدالت اداری می باشد لذا تقاضای اقدام قانونی دارد./۶

هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری با حضور اعضاء تشکیل ، پس از ملاحظه پرونده و اسناد و مدارک موجود در آن و بعد از قرایت گزارش عضو ممیز و بـررسی و انجام مشاوره بـه اتفاق آراء اعضاء حاضر در جلسه بـه شرح ذیل مبادرت به صدور رای می نماید.




رای هیات تخصصی شوراهای اسلامی

طبق بند۱۶ ماده ۸۰ قانون تشکیلات ، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور و انتخاب شهرداران مصوب ۱۳۷۵ با اصلاحات بعدی تصویب لوایح برقراری یا لغو عوارض شهر و همچنین تغییر نوع و میزان آن با درنظر گرفتن سیاست عمومی دولت که از سوی وزارت کشور اعلام می شود ازجمله وظایف و مسیولیتهای شورای اسلامی شهر محسوب شده و درتبصره یک ماده ۵۰ قانون مالیات برارزش افزوده مصوب سال ۱۳۸۷ وضع عوارض محلی جدید که تکلیف آنها در این قانون مشخص نشده باشد با رعایت مقررات مربوطه تجویز شده است و با توجه به اینکه وضع و اخذ عوارض صدور پروانه ساختمانی در تراکم پایه و مازاد بر تراکم توسط شوراهای اسلامی و شهرداریها طبق بند ب رای شماره ۷۹ – ۲۱؍۲؍۱۳۹۵ هیات عمومی دیوان عدالت اداری مغایر قانون و خارج از حدود اختیارات قانونی تشخیص نگردیده و نظر به اینکه جرایم مندرج در تبصره های ماده صد قانون شهرداری در واقع و نفس الامر به منزله مجازات تخلفات ساختمانی مورد نظر مقنن بوده و انواع گوناگون عوارض قانونی در حقیقت از نوع حقوق دیوانی ناشی از اعمال مجاز محسوب می شود و آراء شماره ۵۸۷ مورخه ۲۵؍۱۱؍۱۳۸۳ و ۷۸۶ مورخ ۹؍۸؍۱۳۹۶ هیات عمومی دیوان عدالت اداری موید آن می باشد همچنین به اخذ عوارض پذیره در بند ۳ ماده ۱۳ قانون تشکیل شوراهای آموزش و پرورش در استانها شهرستانها و مناطق کشور مصوب ۱۳۷۲ اشاره و تجویز شده است. بنابراین بند ۳ تحت عنوان عوارض پذیره یک مترمربع از یک واحد تجاری، اداری، صنعتی به استثناء تبصره های ۱، ۲، ۳- ردیف ۱ بند ۵ تمدید پروانه ساختمان اعم از تجاری- مسکونی- اداری- صنعتی و سایر (به علت اینکه حکمی ندارد)، تبصره های ۱ و ۲ و ۶ بند ۳ عوارض تمدید پروانه ساختمان ، بند ۲۰ تحت عنوان عوارض پیش آمدگی و بند ۲۴ تحت عنوان عوارض مازاد بر تراکم تعرفه سال ۹۷ مغایر قانون و خارج از حدود اختیارات نبوده و به استناد مواد ۱۲ و۸۴ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری رای به رد شکایت صادر می شود . این رای ظرف ۲۰ روز از تاریخ صدور از سوی رییس محترم دیوان عدالت اداری و یا ۱۰ نفر از قضات محترم دیوان عدالت اداری قابل اعتراض است ./ز




رحمان پیوست

رییس هیات تخصصی شوراهای اسلامی

دیوان عدالت اداری

مستندات تأییدشده این رأی

برای این رأی هنوز مستندی به تأیید کارشناس نرسیده است.

اطلاعات رهگیری منبع

زمان دریافت آرشیو: 2026-11-11T12:33:03.856Z

SHA-256: b5243a0e392f675e1e3f6ccff90d8ecd71ba2588a29b5da1b670a779a373a1e9